ဘုန္းဘုန္ုးကုိမသိတာေလး ေမးပါအုံးမယ္ဘုရား။ လူတစ္ေယာက္က ႏြားတို႔ ဆိတ္တို႔ သတ္တဲ့ စေနဒိုင္ေပါ့။ သူ ေသသြားေတာ့ သူဟာ လူ၀င္စား ျဖစ္တယ္တဲ့။ ေကာင္း ေကာင္း မြန္မြန္ပဲ သူေဌးသားျဖစ္ေနတယ္တဲ့။ ဟိုဘ၀က အကုသိုလ္လုပ္ခဲ့ေပမဲ့ ေနာင္ဘ၀မွာေကာင္းစားေနတယ္။ ေနာက္ လူတစ္ေယာက္က ဘုရားတရား ကိုင္းရႈိင္းတယ္ ေကာင္းမႈ႕ကုသိုလ္ေတြပဲ အျမဲလုပ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ သူေသ ေတာ့ ေခြး၀င္စားျဖစ္တယ္တဲ့။ လူအမ်ားအိမ္က ႏွင္ထုတ္ခံရ တဲ့ ေခြးျဖစ္သြားတယ္တဲ့။ တပည့္ေတာ္ဆိုခ်င္တာကေတာ့ အဲဒီ လူႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ ေနာက္ဆုံးအခ်ိန္ ကြာျခားခ်က္က ဘာလဲဘုရား။ တပည့္ေတာ္ မရွင္းပါဘူးဘုရား။ ေျဖရွင္းျပပါဘုရား။ ရိုေသစြာျဖင့္ ဘုန္းဘုန္းရဲ႕တပည့္မ။
အင္း အဲဒီလုိအက်ိဳးေပး ကြာျခားခ်က္မႈမ်ားကုိ ကံ(၄)ပါးနဲ႔ ယွဥ္ၾကည့္ရင္ သိပါလိမ့္မယ္။ ကံ(၄)ပါးကား (၁)မ်က္ေမွာက္ ဘ၀တြင္ အက်ိဳးေပးသာကံ၊ (၂)ဒုတိယဘ၀မွ အက်ိဳးေပး ေသာကံ၊ (၃) တတိယဘ၀မွ စ၍ ေနာက္ဆံုး နိဗၺာန္ရသည့္ ဘ၀တုိင္ေအာင္ အခြင့္သာတုိင္း အက်ိဳးေပးေသာကံ၊ (၄) အက်ိဳးေပးရမည့္ကာလ၌ အက်ိဳးေပးခြင့္မရဘဲ ေပ်ာက္ပ်က္ သြားေသာကံဆုိၿပီး ကံေလးမ်ိဳးရွိပါတယ္။
အဲဒီေတာ့ မိမိလုပ္တဲ့ ေကာင္းမႈမေကာင္းမႈသည္ ဘယ္အခ်ိန္ ဘယ္ဘ၀မွာ အက်ိဳးေပးမယ္ဆုိတာ ေသခ်ာေျပာလုိ႔ မရပါ ဘူး။ မေရတြက္ႏုိင္ေသာ ဘ၀ေပါင္းမ်ားစြာက မိမိျပဳလုပ္ခဲ့ တဲ့ ေကာင္းကံမေကာင္းကံေတြကလည္း မိမိမွာ ရွိေနတယ္ ေလ။
ေနာက္ၿပီး ကံအျပား(၄)ပါးဆုိတာလည္း ရွိပါေသးတယ္။ ကံအျပား(၄)ပါးကေတာ့ (၁) ပဋိသေႏၶတည္ရံု ပဋိသေႏၶ တည္ၿပီး ျဖစ္ရမည့္ဘ၀မွာ ဆက္လက္ျဖစ္ေအာင္ ျဖစ္ေစ တတ္ေသာ ပ၀တၱိကံ။ (၂) ျဖစ္လာတဲ့ဘ၀မွာ ေနာက္ကေန ေကာင္းက်ိဳးမေကာင္းက်ိဳးကုိ ေထာက္ပံ့ေပးေသာကံ။ (၃) ကပ္၍ႏွိပ္စက္တတ္ေသာကံ။ ဥပမာ-လူအျဖစ္ကုိ ရပါေသာ္ လည္း အမ်ိဳးယုတ္ျခင္း၊ အဂၤါမစံုျခင္းစေသာကံ။ (၄) ကပ္၍ ျဖစ္တတ္ေသာကံ။ ဥပမာ-သက္တမ္းမကုန္ဘဲ ေရာဂါနဲ႔ျဖစ္ ေစ၊ တစ္ခုခုေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ျဖစ္ေစ ေသရျခင္း စသည္ကံဆုိၿပီး ကံအျပားေလးမ်ိဳးလည္း ရွိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ မိမိရဲ႕ ေကာင္းကံ မေကာင္းကံသည္ ဘယ္လုိခ်ိန္ မွာ ဘယ္လုိေတြ အက်ိဳးေပးမယ္ဆုိတာ ေျပာလုိ႔မရေလ။
ေနာက္ၿပီး ေကာင္းကံ မေကာင္းကံ အက်ိဳးေပး ကြဲျပားျခား နားရတဲ့ ကံအျပား(၄)ပါး ရွိပါေသးတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ (၁) အမိသတ္ျခင္း၊ အဖသတ္ျခင္း၊ ရဟႏၱာကုိ သတ္ျခင္း၊ ျမတ္စြာဘုရားကုိ ေသြးစိမ္းတည္ေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္း၊ သံဃာေတာ္ အခ်င္းခ်င္း ကြဲျပားေအာင္လုပ္ျခင္းဆုိတဲ့ ဂရုကံ ကုိလုပ္ျခင္း။ (၂) ေသခါနီးကာလ၌ကပ္ၿပီး ျပဳလုပ္အပ္ေသာ ေကာင္းကံ မေကာင္းကံႏွင့္ ေသခါနီး အာရံုထဲ၌ မိမိလုပ္ခဲ့ ေသာ ေကာင္းကံမေကာင္းကံတုိ႔ စိတ္ထဲေပၚလာျခင္း။ (၃) ေန႔စဥ္မျပတ္ ေလ့က်င့္ျပဳလုပ္ေလ့ရွိေသာ တစ္ႀကိမ္တစ္ခါ ပင္ ျပဳလုပ္မိေသာ္လည္း စိတ္ထဲမွာ အၿမဲစြဲေနေသာ ေကာင္း ကံ မေကာင္းကံ။ (၄) ေရွးေရွးဘ၀က ျပဳခဲ့ဖူးေသာကံဆုိၿပီး ကံေလးပါးရွိပါေသးတယ္။
ထုိ႔ေၾကာင့္ မိမိတုိ႔လုပ္ခဲ့ေသာ ေကာင္းကံမေကာင္းမ်ားသည္ မေရတြက္ႏုိင္ေသာ ဘ၀ေပါင္းမ်ားစြာက ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ကံ မ်ားရွိသလုိ ယခုမ်က္ေမွာက္ေန႔စဥ္ ျပဳလုပ္ေနေသာ ကံမ်ား စြာလည္း ရွိေနသည္မုိ႔ ကံတရားသည္ ဒီဘ၀မွာ ေကာင္းတာ ျဖစ္ေပမဲ့ ေနာက္ဘ၀မွာ ေကာင္းတာဆက္ျဖစ္မယ္လုိ႔ မေျပာ ႏုိင္ပါဘူး။ အရင္ဘ၀ေတြကလုပ္ခဲ့တဲ့ ကံမ်ားစြာကလည္း အက်ိဳးေပးဖုိ႔ က်န္ေနတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ခုခ်ိန္ ကံေကာင္း ေနေပမဲ့ ေတာ္ၾကာ ကံဆုိးခ်င္ ဆုိးပါတယ္။
ယခုဘ၀တြင္ ေကာင္းတာမ်ားလုပ္ေသာ္လည္း ေနာက္ဘ၀၌ ေကာင္းေသာဘံုမွာျဖစ္ၿပီး ေကာင္းက်ိဳးမ်ားကုိ ခံစားရမည္ ဟု ေသခ်ာမေျပာႏုိင္သလို ယခုဘ၀တြင္ မေကာင္းတာမ်ား လုပ္၍ ေနာက္ဘ၀၌ မေကာင္းေသာဘံုမွာျဖစ္ၿပီး မေကာင္း က်ိဳးမ်ားကုိ ခံစားရမည္ဟုလည္း ေသခ်ာမေျပာႏုိင္ေပ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ ဆုိေသာ္ မိမိတုိ႔ ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္သည္ အမွား အမွန္ကုိ မခြဲျခားတတ္ေသး၍ ဘ၀ေပါင္းမ်ားစြာက ျပဳလုပ္ခဲ့ ေသာ ေကာင္းကံ မေကာင္းကံတုိ႔ ေရာေႏွာ၍ ရွိေနျခင္း ေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ အရိယာမျဖစ္ေသးေသာ ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္ မ်ားသည္ အမွန္အမွားကုိ ေသခ်ာမခြဲျခားတတ္ေသာ ဒိ႒ိႏွင့္ ယံုမွားသံသယျဖစ္ျခင္း ၀ိကိစၧာႏွစ္ပါးရွိေနေသးသည္။
ယခုဘ၀တြင္ ေကာင္းတာ လုပ္မႈမ်ားေသာ္လည္း တစ္ခ်ိဳ႕ သည္ ေသခါနီးကာလ၌ မေကာင္းမႈအနည္းငယ္ေလးကုိပင္ အာရံုထဲေပၚလာတက္၍ မေကာင္းေသာဘံုမွာ မေကာင္းက်ိဳး ကုိ ခံစားရတတ္သလုိ တစ္ခ်ိဳ႕သည္ မေကာင္းတာ လုပ္မႈ မ်ားေသာ္လည္း ေသခါနီးကာလ၌ ေကာင္းမႈအနည္းငယ္ကုိ အာရံုထဲေပၚလာ၍ ေကာင္းေသာဘံုမွာ ေကာင္းက်ိဳးမ်ားကုိ ခံစားရသည္လည္း ရွိတက္ေပသည္။
ထုိ႔ျပင္ ယခုဘ၀၌ ေကာင္းမႈမ်ားေသာ္လည္း အရင့္အရင္ ဘ၀ေပါင္းမ်ားစြာက မေကာင္းမႈမ်ားခဲ့လွ်င္လည္း အရင္ဘ၀ က ၀ဋ္ေၾကြးမ်ားကုိ ဆပ္ရန္ က်န္ေသးသည့္ အတြက္ မေကာင္းေသာဘံု၌ မေကာင္းက်ိဳးကုိ ခံစားရတတ္ေပသည္။
အေရးႀကီးသည္မွာ မိမိတုိ႔သည္ ေသခါနီးအခ်ိန္တြင္ အဓိက က်ေနေသာေၾကာင့္ မိမိတုိ႔ စိတ္ထဲ၌ အၿမဲစြဲေနေအာင္ ေကာင္းမႈ ကုသုိလ္မ်ားကုိ ေန႔စဥ္မျပတ္ ျပဳလုပ္ေနဖုိ႔ အေရး ႀကီးပါသည္။ မိမိျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေကာင္းမႈမ်ားတြင္ မိမိ၏ ခြန္းအား ဉာဏ္အား ေငြအားမ်ားျဖင့္ စိတ္ပါလက္ပါ ျပဳလုပ္ ခဲ့ေသာ ေကာင္းမႈကုိ အဓိကအေနျဖင့္ စိတ္ထဲမွာ အၿမဲတမ္း ေအာက္ေမ့ေနေပးပါ။ မိမိတြင္ အရင္ဘ၀ေတြက မေကာင္းမႈ မ်ားခဲ့လွ်င္ေသာ္မွ ယခုမ်က္ေမွာက္ဘ၀တြင္ ေကာင္းမႈမ်ား ကုိ ေန႔စဥ္ျပဳလုပ္ေပးသြားမည္ဆုိလွ်င္ မိမိမွာ ေကာင္းမႈမ်ား ေန၍ မေကာင္းမႈမ်ားသည္ ေကာင္းမႈမ်ားသာ ဆက္တုိက္ အက်ိဳးေပးေနသျဖင့္ အက်ိဳးေပးခြင့္မရဘဲ ေပ်ာက္ပ်က္ သြား ႏုိင္ပါသည္။
ထုိ႔ေၾကာင့္မိမိတုိ႔သည္ ယခုလုိလူ႔ဘ၀မွာ ေကာင္းမႈ မေကာင္း မႈကုိ ခြဲျခားတက္ေသာ အသိဉာဏ္ ရွိေနခ်ိန္တြင္ ေကာင္းမႈ မ်ား ေန႔စဥ္မျပတ္ျပဳလုပ္ရန္ အခါေကာင္း ေရာက္ေနခ်ိန္၌ မေကာင္းမႈမ်ားအား တက္ႏုိင္သမွ်ေရွာင္ၾကဥ္ၿပီး ေကာင္းမႈ မ်ားျဖင့္ ေမြ႕ေလ်ာ္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားရန္ အထူးလုိအပ္ပါေပ သည္။
မွတ္ခ်က္။ ။ ဗုဒၶဘာသာတြင္ လူ၀င္စားဆိုတာလံုး၀ မရွိပါ။ လူ၀င္စားလို႕လဲ မမွတ္ယူရဘူးလို႕ ဗုဒၶကဆိုထားပါတယ္။ လူတိုင္းလူတိုင္းမွာ အတိတ္ဘ၀ကို ျပန္သိႏိုင္တဲ့ ဇာသၱိယ ဥာဏ္ဆိုတာ ေမြးကတည္းကပါလာတတ္ပါတယ္။ မိခင္က ခုန္ေပါက္ျခင္း၊ လွဳပ္ရမ္းျခင္းမရွိဘဲ ျငင္ျငင္သာသာေလး ေမြးဖြားခဲ့မယ္ဆိုရင္ အဲဒီခေလးဟာ အတိတ္ဘ၀က အျဖစ္ အပ်က္ေတြကို ျပန္ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ေခြးတို႕ ႏြားတို႕စတဲ႕ အပါယ္ဘ၀က လာရင္ေတာ့ ျပန္မေျပာႏိုင္ပါဘူး။ လူေသရင္ ဒီရုပ္ဒီနာမ္ ဒီခႏၶာကိုယ္ဟာ ဒီဘ၀မွာတင္ ခ်ဳပ္ျငိမ္းပါတယ္။ ေနာက္ဘ၀ေနာက္ခႏၶာကို ကံသတၱိေလးနဲ႕သာ ကူးပါတယ္။
ေနာက္တခ်က္က ေကာင္းမွဳကုသိုလ္ အလွဴဒါနေတြသည္ ေသကာနီးမွာ ျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ ကုကၠဳစဆိုတဲ့ စိုးရိမ္ပူပန္စိတ္ ေသာကေ၀ဒနာေတြကို အပါယ္မက်ေအာင္ မဖယ္ရွားႏိုင္ပါ။
ယခုေတာ့ ဤမွ်နဲ႔နားပါရေစ။ ဆန္နီေနမင္း
အပိုင္း-၁ 
